Nuit Blanche

   Το "Nuit Blanche" του Arev Manoukian εξερευνεί μια φευγαλέα ματιά ανάμεσα σε δυο ξένους, αποκαλύπτοντας τη σύντομη σχέση τους, σε μια υπερ-πραγματική φαντασία

http://vimeo.com/9078364


Μαίρη Ναζαρετιάν

Η Κινηματογραφοφιλία στη Νέα Εποχή

 

   Το βράδυ της Τρίτης 16 Ιουλίου στην Ταινιοθήκη της Ελλάδας στο θερινό σινεμά «Λαϊς» δόθηκε Συνέντευξη Τύπου με θέμα «Η Κινηματογραφοφιλία στη Νέα Εποχή» 

   Στη Συνέντευξη Τύπου μίλησαν οι ακόλουθοι εκλεκτοί ομιλητές, όλοι τους εκπρόσωποι φορέων οι οποίοι στηρίζουν έμπρακτα και πάντα τις δράσεις της Ταινιοθήκης.

Λίνα Μενδώνη, Γενική Γραμματέας Υπουργείου Πολιτισμού και Αθλητισμού

Μαρία Κομνηνού, Γενική Γραμματέας ΔΣ, Ταινιοθήκη της Ελλάδος/ Αν. Καθηγήτρια, Πανεπιστήμιο Αθηνών

Βάλερυ Κοντάκου, Ταμίας του ΔΣ, Ταινιοθήκη της Ελλάδος, Σκηνοθέτις-Παραγωγός

Τζορτζ Φράουικ, Μορφωτικός Ακόλουθος, Πρεσβεία ΗΠΑ

Γιουλιάνε Στέγκνερ, Διευθύντρια πολιτιστικών προγραμμάτων του Ινστιτούτου Goethe της Αθήνας και των Ινστιτούτων της Νοτιοανατολικής Ευρώπης

Σοφία Μιχαηλίδου, Πολιτιστικά προγράμματα, Ινστιτούτο Goethe Αθηνών

Ελίζ Ζαλαντό, Ακόλουθος Οπτικοακουστικών Μέσων, Γαλλικό Ινστιτούτο Ελλάδος

Αφροδίτη Λίττη, Καθηγήτρια, Ανωτάτη Σχολή Καλών Τεχνών

Ακολουθεί το αναλυτικό Δελτίο Τύπου με τις δράσεις της Ταινοθήκης για την περίοδο 2013-2014


Αθήνα, 16 Ιουλίου 2013

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟΦΙΛΙΑ ΣΤΗ ΝΕΑ ΕΠΟΧΗ

ΕΣΠΑ 2007-2013

Ταινιοθήκη της Ελλάδος

   Η πράξη Η κινηματογραφοφιλία στη νέα εποχή που εντάχθηκε στο Περιφερειακό Επιχειρησιακό Πρόγραμμα Αττικής (ΠΕΠ Αττικής 2007-2013) στο πλαίσιο του ΕΣΠΑ, είναι ένα πρόγραμμα που διαχειρίζεται σε ό,τι αφορά τον πολιτισμό, το Υπουργείο Πολιτισμού και Αθλητισμού. Στο πλαίσιο αυτού του προγράμματος, η Ταινιοθήκη της Ελλάδος οργανώνει μία διετή παρέμβαση που απαρτίζεται από κινηματογραφικές και εικαστικές εκδηλώσεις, συνολικά δύο φεστιβάλ και οκτώ αφιερώματα, χωρισμένα σε τρεις κύκλους.

   Σκοπός είναι, αφενός η συνέχεια καθιερωμένων στον προγραμματισμό της Ταινιοθήκης εκδηλώσεων, όπως το Φεστιβάλ Πρωτοποριακού Κινηματογράφου της Αθήνας, και αφετέρου η θεσμοθέτηση νέων θεματικών κύκλων στα επόμενα χρόνια: Έλληνες της διασποράς στον παγκόσμιο κινηματογράφο, Επικαιρότητα & Πρωτοπορία, Δημιουργικό Ντοκιμαντέρ.

Αναλυτικά το πρόγραμμα των εκδηλώσεων της Ταινιοθήκης της Ελλάδος που εντάσσονται στην πράξη Η κινηματογραφοφιλία στη νέα εποχή, θα ολοκληρωθεί στο τέλος του 2014 και έχει ως εξής:

Iανουάριος-Φεβρουάριος 2013:  Αναδρομή στον Κώστα Γαβρά (29.1-6.2)

(Κύκλος:  Έλληνες της διασποράς)

   Η πράξη Η κινηματογραφοφιλία στη νέα εποχή εγκαινιάστηκε με μια εκδήλωση που είχε ιδιαίτερη βαρύτητα και συμβολισμό για την ΤΤΕ, όχι μόνο γιατί ο Κώστας Γαβράς υπήρξε θερμός φίλος και υποστηρικτής της όλα αυτά τα χρόνια, αλλά και δεδομένης της ιδιότητάς του ως πρόεδρος της μητέρας όλων των Ταινιοθηκών, της Cinémathèque Française. Όπως τόνισε ο ίδιος στη συζήτηση στρογγυλής τραπέζης με θέμα «Κινηματογραφικά αρχεία: το μέλλον του παρελθόντος μας;», “Οι Ταινιοθήκες είναι τελείως απαραίτητες[…]. Όπως υπάρχουν τα Μουσεία για την παλιά μας τέχνη, έτσι και η Ταινιοθήκη είναι ένα μουσείο για την 7^η Τέχνη, το οποίο διασφαλίζει πως θα υπάρχει κινηματογράφος σήμερα, αύριο, μεθαύριο και σε εκατό χρόνια”.

   Το αφιέρωμα έτυχε πολύ μεγάλης υποδοχής από το αθηναϊκό κοινό και έλαβε μεγάλη δημοσιότητα, ενώ την τελετή έναρξης τίμησαν με την παρουσία τους εξέχοντα πολιτικά πρόσωπα, όπως ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, ο αναπληρωτής Υπουργός Παιδείας και Πολιτισμού και ο Δήμαρχος Αθηναίων, καθώς και εκπρόσωποι του διπλωματικού σώματος, αλλά και σημαντικές προσωπικότητες του κινηματογράφου, των γραμμάτων και των τεχνών.

Οκτώβριος 2013: 7^ο ΦΕΣΤΙΒΑΛ ΠΡΩΤΟΠΟΡΙΑΚΟΥ ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟΥ ΤΗΣ ΑΘΗΝΑΣ /

7^th ATHENS AVANT-GARDE FILM FESTIVAL

17-27 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 2013

   Η πρωτοβουλία αυτή της Ταινιοθήκης της Ελλάδος που βρίσκεται σε εξέλιξη τα τελευταία χρόνια, ήδη από την πρώτη διοργάνωσή της το 2004, έχει ανταποκριθεί με μεγάλη επιτυχία στην απαίτηση του ελληνικού κοινού για μια σύγχρονη εστία που θα καλλιεργήσει την κινηματογραφοφιλία, στην πιο πολυδιάστατη μορφή της.  Θυμίζουμε τα αναδρομικά αφιερώματα στους Derek Jarman, Valie Export, Ken McMullen, Peter Kubelka, Germaine Dulac, Helke Sander, Margaret Tait, Delphine Seyrig, τη βρετανική κοοπερατίβα London Filmmakers Coop και τον ολλανδικό πειραματικό κινηματογράφο, αλλά και τις ειδικές προβολές στους Keneth Anger, Maya Deren, Laura Mulvey, Ula Stoeckl, Ute Aurand, Udi Aloni, Frans Zwartjes, Babette Mangolte, John Smith, Guy Debord, Thomas Heise και άλλους πολλούς.

   Υπενθυμίζουμε πως περισσότερες πληροφορίες για τις προηγούμενες διοργανώσεις μπορείτε να βρείτε στην ιστοσελίδα: http://www.tainiothiki.gr/festivals/

   Στη φετινή 7η διοργάνωση που αποτελείται από τρία μεγάλα αφιερώματα, ειδικές προβολές και παράλληλες εκδηλώσεις, εντάσσονται τρία νέα τμήματα: δύο διεθνή κι ένα ελληνικό.

ΑΦΙΕΡΩΜΑΤΑ

Χαρούν Φαρόκι: Ενάντια σε τι; Ενάντια σε ποιόν;

«Είναι τιμή μου να είμαι προσκεκλημένος της Ταινιοθήκης της Ελλάδος για να δείξω έργα μου στην Σχολή Καλών Τεχνών και στον κινηματογράφο. Και είναι ακόμη μεγαλύτερη τιμή όταν με καλείται σε τόσο δύσκολους καιρούς».

Harun Farocki

   Το κεντρικό αφιέρωμα του 7^ου Φεστιβάλ Πρωτοποριακού Κινηματογράφου της Αθήνας, εστιάζεται στον Χαρούν Φαρόκι (Harun Farocki), έναν ριζοσπαστικό δημιουργό, καταξιωμένο τόσο στον κινηματογραφικό όσο και στον εικαστικό χώρο. Η πρόσκλησή του πραγματοποιείται σε συνεργασία με την Ανωτάτη Σχολή Καλών Τεχνών, στο πλαίσιο της πολύχρονης συνεργασίας των δύο φορέων στην παρουσίαση καλλιτεχνών που βρίσκονται στο μεταίχμιο εικαστικών και κινηματογράφου, αλλά και με το Goethe-Institut Athen, αγαπημένο συνεργάτη της ΤΤΕ που σταθερά  στηρίζει τις προτάσεις της. Στο αφιέρωμα συνεργάζεται και το Τμήμα Επικοινωνίας και Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης της Σχολής Οικονομικών και Κοινωνικών Επιστημών του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών.

   Ο διεθνώς καταξιωμένος γερμανός εικαστικός και κινηματογραφιστής με πολλές ατομικές εκθέσεις και συμμετοχές στο ενεργητικό του και περισσότερες από 100 παραγωγές για τον κινηματογράφο και την τηλεόραση, έχει στο παρελθόν διατελέσει και καθηγητής της Ακαδημίας Καλών Τεχνών της Βιέννης.

   Στην Ελλάδα μας συστήνεται μ΄ ένα τρίπτυχο αφιέρωμα το οποίο επιμελείται η εδώ και χρόνια σταθερή συνεργάτις, σύντροφος και επιμελήτρια εικαστικών εκθέσεών του, κα Άντγιε Έμαν (Antje Ehmann), το οποίο περιλαμβάνει:

-έκθεση στην αίθουσα Νίκος Κεσσανλής της Ανωτάτης Σχολής Καλών Τεχνών, την οποία θα εγκαινιάσει ο ίδιος ο Φαρόκι στις 29 Οκτωβρίου και στην οποία θα εκτεθούν 7 βίντεο-εγκαταστάσεις του καλλιτέχνη από το 1995 έως σήμερα.

-κινηματογραφικό αφιέρωμα στην Ταινιοθήκη της Ελλάδος, το οποίο επιχειρεί να παρουσιάσει ένα αντιπροσωπευτικό δείγμα της συνολικής φιλμογραφίας του. Θα προβληθούν 15 συνολικά ταινίες σε βίντεο και φιλμ που καλύπτουν χρονικά πέντε δεκαετίες από το 1969 έως το 2009. Κάθε πρόγραμμα θα αποτελείται από μία παλαιότερη και νέα ταινία, ενώ ο ίδιος ο κινηματογραφιστής θα είναι παρών για να σχολιάσει κάποιες από τις ταινίες του.

-masterclass στο Ινστιτούτο Goethe Αθηνών

Περισσότερες πληροφορίες για τον καλλιτέχνη μπορείτε να βρείτε στην προσωπική του ιστοσελίδα www.farocki-film.de/

Στη φάμπρικα του Πέδρο 

   Ο Πέδρο Κόστα, ένας από τους πιο πολυσυζητημένους Ευρωπαίους auteurs των τελευταίων ετών, έρχεται στην Ταινιοθήκη της Ελλάδος, για να παρουσιάσει το πλήρες αναδρομικό αφιέρωμα στο έργο του. Στο πλαίσιο του αφιερώματος, που πραγματοποιείται σε συνεργασία με την Ταινιοθήκη της Πορτογαλίας (Cinemateca Portuguesa), θα προβληθεί η πλήρης φιλμογραφία του Πέδρο Κόστα (1959), του “Σάμιουελ Μπέκετ του κινηματογράφου” κατά τον Peter Bradshaw της Guardian, η οποία περιλαμβάνει πέντε μεγάλου μήκους ταινίες μυθοπλασίας, δύο ντοκιμαντέρ και πέντε μικρού μήκους ταινίες. Θα παρευρεθούν στην Αθήνα τόσο ο Πέδρο Κόστα όσο και ο Χοσέ Μανουέλ Κόστα (Jose Manuel Costa), υποδιευθυντής της Ταινιοθήκης της Πορτογαλίας, ο οποίος και θα παρουσιάσει τον σκηνοθέτη.

    Μόνο όταν ο Πέδρο Κόστα εγκατέλειψε τις ανέσεις που παρέχει η κανονικότητα μιας κινηματογραφικής παραγωγής -μετά την τρίτη μεγάλου μήκους ταινία τα Κόκαλα (Ossos, 1997, Bραβείο Osella d’ Oro/Φεστιβάλ Βενετίας)-, κατάφερε τελικά να βρει τη φωνή του. Πήγε μόνος του, με μια κάμερα MiniDV, δίχως φώτα και συνεργείο, και κινηματογράφησε τη Βάντα, ένα τζάνκι που ζούσε σ’ ένα δωμάτιο στα προάστια της Λισαβόνας, γυρίζοντας μια από τις πιο αξιοπρόσεχτες ταινίες των τελευταίων χρόνων, μια ταινία που πατάει με το ένα πόδι στο ντοκιμαντέρ και με το άλλο στη μυθοπλασία. Το Στο δωμάτιο της Βάντα (In Vanda’s Room, 2000, Bραβείο Κριτικής Επιτροπής/ Φεστιβάλ Λοκάρνο), αλλά και η επόμενη ταινία του Κόστα, το Κολοσσίαια νιάτα (Colossal Youth, 2006, Διαγωνιστικό Τμήμα/ Φεστιβάλ Καννών), είναι ταινίες που έγιναν αργά, από τους ίδιους τους ανθρώπους που συμμετείχαν, και όχι από επαγγελματίες, ανθρώπους με τους οποίους ο Κόστα έζησε και δούλεψε μαζί τους και έφτιαξε μαζί τους μια μικρή φάμπρικα. Γι’ αυτό και οι ταινίες αυτές εξακολουθούν να είναι ενοχλητικές (ενοχλούν την επίσημη κινηματογραφία γιατί δεν είναι αρκετά επίσημες, ενοχλούν και τους πειραματιστές γιατί δεν είναι αρκετά πειραματικές), ατόφιες και σπάνιες, γιατί πετυχαίνουν να ξεφύγουν από οποιαδήποτε κατηγορία  ή επιβολή.

  

Rossellini Project

   Η Ταινιοθήκη της Ελλάδος παρουσιάζει σε συνεργασία με την Ταινιοθήκη της Μπολόνια (Cineteca di Bologna) και το Ιταλικό Μορφωτικό Ινστιτούτο Αθηνών, στο πλαίσιο του Projeto Rossellini, έξι ψηφιακά αποκατεστημένες ταινίες του κορυφαίου Ρομπέρτο Ροσελίνι.

Το Rossellini Project, μια συνεργασία των Cinecitta Luce, CSC - Cineteca Nazionale, Cineteca di Bologna και Coproduction Office, αποσκοπεί στη ψηφιακή αποκατάσταση με την πιο σύγχρονη τεχνολογία μιας επιλογής δέκα ταινιών από την πλήρη φιλμογραφία του Ροσελίνι, η οποία περιλαμβάνει την νεορεαλιστική τριλογία του, αλλά κι αρκετές από τις υπόλοιπες πολύ σημαντικές δημιουργίες του σκηνοθέτη.

   Στο πλαίσιο του αφιερώματος στην Ταινιοθήκη της Ελλάδος, θα προβληθούν σε DCP οι έξι ψηφιακές αποκαταστάσεις που έχουν ολοκληρωθεί προς το παρόν από το εργαστήριο Immagini Ritrovata στη Μπολόνια, κι έχουν κάνει ήδη πρεμιέρα σε πολλά διεθνή φεστιβάλ, αλλά έχουν χρόνια να προβληθούν στη χώρα μας:

Η μηχανή  που σκοτώνει τους κακούς (La macchina ammazzacattivi, 1952), Ταξίδι στην Ιταλία (Viaggio in Italia, 1953), Ινδία (India, 1959), Στρόμπολι (Stroboli terra di dio, 1949), Αγάπη (L’amore, 1948), Ρώμη ανοχύρωτη πόλη (Roma citta aperta, 1945).

   Ελπίζουμε σε λίγα χρόνια να είμαστε σε θέση να απολαύσουμε ψηφιακά στην Ταινιοθήκη και τις υπόλοιπες 4 ταινίες του πρωτοπόρου νέο-ρεαλιστή με τις οποίες θα ολοκληρωθεί το Rossellini Project: Παϊζά (Paisa, 1947), Γερμανία ώρα μηδέν (Germania anno zero, 1947), Φόβος (La Paura, 1954), Συνέντευξη με τον Σαλβαδόρ Αλιέντε: Η δύναμη της λογικής (Intervista a Salvador Allende : La forza e la ragione, 1971)

ΤΜΗΜΑΤΑ

Κινηματογραφικά μέτωπα / Film fronts

   Το νέο αυτό τμήμα του Φεστιβάλ, σε επιμέλεια του Βασίλη Μπούρικα, έχει σκοπό να παρουσιάζει πολύ πρόσφατες ταινίες από το παγκόσμιο σινεμά της πρωτοπορίας. Λίγα, αλλά πολύ σημαντικά, έργα που καταφέρνουν να επεκτείνουν τα όρια της φόρμας, της αφήγησης και της θεματολογίας είναι αυτά που θα απασχολήσουν αυτήν την μικρή, αλλά δυναμική ενότητα. Ένα σινεμά που είναι διαφορετικό, αλλά όχι απόμακρο και που παρατηρεί, αλληλεπιδρά και επηρεάζει την ευρύτερη κινηματογραφική γλώσσα.

2 Narrate or Νot /Αφηγηματικά + Όχι

   Bιώνουμε μια βαθιά οικονομική κρίση. Είναι αλήθεια; Ή απλά μια κατασκευή; Και αν είναι όντως αλήθεια, πως μετριέται το μέγεθός της; Μα, φυσικά, σε αντικειμενικά κριτήρια με βάση το χρήμα, όσο έλλειμμα έχω, τόσο μεγάλη είναι η κρίση. Ένα μέγεθος που μας επηρεάζει διαπροσωπικά, τόσο σε κοινωνικό και εργασιακό επίπεδο, όσο και σε επίπεδο οικογένειας, φιλίας και συντροφικότητας. Ο τρόπος που βιώνεται μία κρίση, αφορά την αλήθεια της ατομικότητας που δεν είναι ποτέ αντικειμενική. Ο τρόπος που βιώνεται τελικά μία κρίση είναι κάτι καθαρά υποκειμενικό και εξαρτάται από τα μάτια αυτού που τη βλέπει.

   Στο πλαίσιο του τμήματος Αφηγηματικά & Όχι, το οποίο επιμελείται η Νίνα Βελιγράδη, θα παρουσιαστούν 8 ταινίες αυστηρά εστιασμένες στο 2013 και τον παγκόσμιο κινηματογράφο, δίνοντας έμφαση στην υποκειμενική αλήθεια μιας κρίσης με όσο το δυνατόν πιο αισιόδοξες νότες. 

Ελληνικό Σινεμά Τώρα! / Greek Cinema Now!

   Ελληνικό σινεμά που δεν συμβιβάζεται, που παρατηρεί, καταγράφει και παίρνει θέση -ακόμη και δια της σιωπής –απέναντι στο τι σημαίνει να ζεις στην Ελλάδα σήμερα. Από την avant-garde μέχρι το ντοκιμαντέρ και από την ακραία «σινεφίλ» ταινία μέχρι τα απολύτως low budget projects, το τμήμα Ελληνικό Σινεμά Τώρα!, το οποίο επιμελείται η Βένια Βέργου, θα παρουσιάζει κάθε χρόνο ελληνικές παραγωγές αυστηρά επιλεγμένες με γνώμονα το πώς διαχειρίζονται το «εδώ και τώρα» της ελληνικής πραγματικότητας και το πώς συνομιλούν επάξια με τον παγκόσμιο κινηματογραφικό χάρτη.

ΕΙΔΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΕΣ

Όχι

   Ο Κεν ΜακΜάλλαν, αγαπημένος φίλος της ΤΤΕ, στον οποίο του αφιέρωσε μια πλήρη αναδρομή στο 6^ο Φεστιβάλ Πρωτοποριακού Κινηματογράφου το 2009, επιστρέφει στην Ταινιοθήκη για να κάνει την πρεμιέρα της καινούργιας του ταινίας Όχι. Πρόκειται για μια ελληνοαγγλική συμπαραγωγή, η οποία πραγματοποιήθηκε ύστερα από πρόσκληση της Ταινιοθήκης της Ελλάδος στον Κεν ΜακΜάλλαν, και  περιλαμβάνει γυρίσματα τόσο στην Αγγλία όσο και την Ελλάδα.

   Το Όχι εξετάζει τη σχέση μεταξύ της αρχαίας ελληνικής κλασσικής φιλοσοφίας και της σύγχρονης κρίσης στην Ελλάδα. Στην κάμερα μιλούν άνθρωποι των γραμμάτων και των τεχνών, αλλά και απλοί πολίτες, ενώ μέρος των γυρισμάτων έχει πραγματοποιηθεί και στην Ταινιοθήκη της Ελλάδος.

Red Bank

   H νέα ταινία της Βουβούλας Σκούρα με τίτλο Red Bank, αναπτύσσει την θεματική γύρω από τα Ελληνικά του James Joyce. Η μη γραμμική αφήγηση του Βαγγέλη Ιντζίδη, ξεναγού στα Τετράδια των Ελληνικών, εικονοποιείται σαν παζλ και αφιερώνεται στη Μαντώ Αραβαντινού. Τα γυρίσματα της ταινίας έχουν γίνει στην Τεργέστη, πόλη όπου ο Joyce πέρασε μεγάλο μέρος της ζωής του, το Λονδίνο και την Αθήνα, ενώ η παραγωγή της ταινίας είναι του Παναγιώτη Κυριακουλάκου (Φαντασία   Οπτικοακουστική ΕΠΕ 2013), ύστερα από πρόσκληση της Ταινιοθήκης της Ελλάδος.

Αινίγματα της σφίγγας

   Η ταινία σταθμός της Μάλβεϊ Αινίγματα της Σφίγγας (Riddles of the sphinx), σε νέα ψηφιακά αποκατεστημένη κόπια. Οπτικοποιώντας στην οθόνη τις θεωρητικές και κριτικές διαπραγματεύσεις τους, οι Μάλβεϊ και Πίτερ Γουόλλεν (Peter Wollen) θέτουν τα διλήμματα της μητρότητας, όπως αυτά βιώνονται στην πατριαρχική κοινωνία. Χρησιμοποιούν τη Σφίγγα ως έμβλημα για να εξετάσουν το οιδιπόδειο σύμπλεγμα και να θέσουν ερωτηματικά για την κίνηση του πολιτισμού από ένα προηγούμενο «μητρικό» στάδιο σε μια «πατρική» ή «πατριαρχική» πράξη.

Το περιθώριο στη δεκαετία του ’80

   Τρεις ταινίες, οι οποίες γυρίστηκαν στη δεκαετία του 1980 και ύστερα από δεκαετίες επαναπροβάλλονται στη μεγάλη οθόνη, πλαισιωμένες από παρουσιάσεις συντελεστών και εκλεκτών προσκεκλημένων.

Η ενότητα αυτή, την οποία επιμελείται η Ούρσουλα Κασσαβέτη, εστιάζει στην δεκαετία του 1980 κατά την οποία συντελούνται ιδιαίτερα σημαντικές αλλαγές στο πολιτικό πεδίο με σαφείς επιρροές στην κοινωνική αρένα. Στο πλαίσιο του κοινωνικού μετασχηματισμού και της "Αλλαγής" που πραγματοποιήθηκε αυτή την περίοδο, ορισμένες κοινωνικές ομάδες συνεχίζουν να παραμένουν απομονωμένες. Νεανική παραβατικότητα, ναρκωτικά και πολυεπίπεδη αποξένωση χαρακτηρίζουν ό,τι ονομάζεται "περιθώριο", το οποίο, ωστόσο, δεν χαρακτηρίζεται από ομοιογένεια.

ΠΑΡΑΛΛΗΛΕΣ ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ

Κινηματογραφοφιλία ξανά  / Reinventing cinephilia

25 Οκτωβρίου 2013

   Εργαστήρι για επαγγελματίες του χώρου και συζήτηση στρογγυλής τραπέζης ανοιχτή στο κοινό σε συνεργασία με την Ευρωπαϊκή Ένωση Κινηματογραφικών Αρχείων (ACE, Association des Cinémathèques Européenes).

    Στην αυγή του 21ου αιώνα, ερωτήματα σχετικά με το μέλλον του παρελθόντος μας και τον θάνατο του κινηματογράφου, τίθενται συχνά στο πλαίσιο συζητήσεων για την  εκ νέου ανακάλυψη της κινηματογραφοφιλίας. Στον καλωδιωμένο κόσμο, όπου οι νέοι συστηματικά κατεβάζουν ταινίες στα i-pads και τα i-phones,  τί είναι εκείνο που ακόμη κρατά τους θεατές στην αίθουσα και ειδικά σε μία Ταινιοθήκη;

   Στο εργαστήρι και τη συζήτηση στρογγυλής τραπέζης συμμετέχουν μεταξύ άλλων:

-Νικόλ Μπρενέζ (Nicole Brenez): Κορυφαία γαλλίδα θεωρητικός της κινηματογραφικής πρωτοπορίας, υπεύθυνη του πειραματικού προγράμματος στην Ταινιοθήκη της Γαλλίας (Cinémathèque Française) και καθηγήτρια στο Τμήμα Κινηματογράφου της Πανεπιστημίου της Σορβόννης (Paris III). Θα παρουσιάσει μια οπτικοακουστική παρέμβαση με τίτλο Μια ιστορία της οπτικής αντί-πληροφόρησης από το 1913 έως σήμερα.

-Λόρα Μάλβεϊ (Laura Mulvey):

   Αγαπημένη προσκεκλημένη του Φεστιβάλ Πρωτοποριακού Κινηματογράφου της Αθήνας, η Μάλβεϊ δεν χρειάζεται πολλές συστάσεις στο κοινό της ΤΤΕ. Αποδεχόμενη για τρίτη φορά την πρόσκλησή μας, θα μιλήσει αυτή τη φορά από τη σκοπιά του προγραμματιστή θέτοντας το ζήτημα του προγραμματισμού ταινιών 16mm στο πλαίσιο του προγράμματος των Ταινιοθηκών.

Θεωρητικός του κινηματογράφου, συγγραφέας, κινηματογραφίστρια και Καθηγήτρια στο Πανεπιστήμιο του Μπίρκμπεκ στο Λονδίνο, η Μάλβεϊ ήταν η πρώτη που αντέταξε μια φεμινιστική προοπτική στο στρουκτουραλισμό των Λακάν-Μετς, και στον πατριαρχικό αντί-οπτικοκεντρισμό τους το αίτημα μιας πρωτοποριακής κινηματογραφικής γραφής. To 1975, το άρθρο της Οπτική απόλαυση και αφηγηματικός κινηματογράφος, συνέβαλε στην καθιέρωση της φεμινιστικής φιλμικής θεωρίας ως γνωστικό πεδίο. Η γραφή της, τόσο η θεωρητική όσο και η φιλμική, καθώς χρωματίζεται από την ελπίδα και αργότερα την απογοήτευση για το φεμινιστικό κίνημα, εξακολουθεί να γοητεύει και να προβληματίζει.

ΕΠΟΜΕΝΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ (ΕΣΠΑ 2013-2014)

Νοέμβριος 2013: Ντοκιμαντέρ & Εικαστική δημιουργία (Δημιουργικό Ντοκιμαντέρ)

Επίμονα ταλέντα

   Mια σειρά ντοκιμαντέρ που εστιάζει στο εμμονοληπτικό σύμπαν της καλλιτεχνικής δημιουργίας. Μπαινοβγαίνοντας σε ευρύχωρα στούντιο και μικροσκοπικά διαμερίσματα, οι δημιουργοί επιχειρούν να καταγράψουν τη φευγαλέα φύση του ταλέντου. Δεν είναι τυχαίο που ο Σίντνει Πόλλακ (Sydney Pollack) το αποκάλεσε "υγρό μπελά" στο υπέροχο  Σχέδια του Φρανκ Γκερί (Sketches of Frank Gehry), το τελευταίο, άκρως προσωπικό, ντοκιμαντέρ του, που περιλαμβάνεται μεταξύ άλλων στο πρόγραμμα.

   Απ' τις γενναίες πινελιές ενός αντισυμβατικού ζωγράφου, μέχρι τα τρομακτικά ύψη ενός ατρόμητου αρχιτέκτονα, τα Επίμονα Ταλέντα είναι μια μικρή βόλτα στο τρενάκι του ιλίγγου που λέγεται οπτικές τέχνες, με συχνές στάσεις στην εγωπάθεια, τη φήμη και τη μεγαλοπρέπεια!  

Το αφιέρωμα γίνεται σε συνεργασία με το Exile Room.

Δεκέμβριος 2013: Elias Kazan

(Κύκλος:  Έλληνες της διασποράς)

   Το αφιέρωμα στον Elias Kazan αποτελεί μεγάλο γεγονός, καθώς υπήρξε ένας από τους σημαντικότερους σκηνοθέτες διεθνώ. Οι διασπορικές ρίζες του Kazan αποτέλεσαν έμπνευση για ένα μεγάλο μέρος του κινηματογραφικού του έργου, που εξακολουθεί να έχει μεγάλο αντίκτυπο στην ελληνοαμερικανική κοινότητα διεθνώς. Στο πλαίσιο της σύγχρονης τάσης της εκ νέου ανακάλυψης των διπλών ταυτοτήτων, μια νέα ανάγνωση της πλήρους φιλμογραφίας του, πλαισιωμένη από παρουσιάσεις και συζητήσεις, αποκτά ιδιαίτερο ενδιαφέρον. Το αφιέρωμα θα πλαισιώσει μια συζήτηση στρογγυλής τραπέζης.

Σε συνεργασία με την Πρεσβεία των Η.Π.Α.

Δεκέμβριος 2013: Νίκος Παπατάκης

(Κύκλος:  Έλληνες της διασποράς)

   Η Ταινιοθήκη της Ελλάδος σε συνεργασία με το Γαλλικό Ινστιτούτο Ελλάδος αποτίνει φόρο τιμής  στο συνολικό έργο του Νίκου Παπατάκη, ακριβώς τρία χρόνια μετά το θάνατό του.  Γοητευτική προσωπικότητα με όλη την οδυσσειακή φλόγα του Ελληνισμού της Διασποράς, ο νομάς Νίκος Παπατάκης θα εγκατασταθεί στο Παρίσι. Το αφιέρωμα παρουσιάζει την πλήρη φιλμογραφία του σκηνοθέτη, αποκαλύπτοντας τόσο την ιδιαίτερη σκηνοθετική γραφή του όσο και την ερμηνευτική του ικανότητα ως ηθοποιού, και πλαισιώνεται  από ταινίες τεκμηρίωσης για τον ίδιο και το έργο του, μια συζήτηση στρογγυλής τραπέζης και μία έκθεση.

Ιανουάριος 2014: Εικόνες της κρίσης στον κινηματογράφο

(Κύκλος: Επικαιρότητα και Πρωτοπορία)

   Η απεικόνιση της παγκόσμιας κρίσης ιδωμένη από τη ματιά των δημιουργών του κινηματογράφου. Πέρα από μια ενδεικτική αναδρομή στην οικονομική κρίση ως θεματική στον κινηματογράφο από τις απαρχές του βωβού έως τις μέρες μας, με ταινίες διακεκριμένων ελλήνων και διεθνών δημιουργών, το αφιέρωμα θα θέσει και την προβληματική της σκηνοθεσίας και παραγωγής σε περιόδους κρίσης και ιδιαίτερα στην παρούσα συνθήκη.  Το αφιέρωμα θα πλαισιώσει μια ημερίδα. Σύντομα θα ανακοινωθούν οι ταινίες και οι συνεργαζόμενοι φορείς.

Μάρτιος 2014: Jean-Luc Godard: Ένας επαναστάτης δημιουργός

(Κύκλος: Επικαιρότητα και Πρωτοπορία)

   Πλήρης αναδρομή στο κινηματογραφικό έργο του επαναστάτη Γάλλου δημιουργού Jean-Luc Godard. Πέρα από τις γνωστές και αγαπητές στο ελληνικό κοινό ταινίες, θα δούμε για πρώτη φορά στην Ελλάδα σπάνιες μικρού και μεσαίου ταινίες του δημιουργού καλύπτοντας όλες τις περιόδους του, αλλά και μεγάλου μήκους ταινίες που σπάνια προβάλλονται. Σε συνεργασία με το Γαλλικό Ινστιτούτο Ελλάδος.

Μάιος 2014:  Κρίση & Χρονικότητα

(Κύκλος: Επικαιρότητα και Πρωτοπορία)

   Μια απόπειρα φιλοσοφικής προσέγγισης της κρίσης ως κοινωνικής έννοιας ιδωμένης μέσα από την έννοια του χρόνου. Η διερεύνηση αυτή γίνεται μέσα από ταινίες και κινηματογραφικά δοκίμια καταξιωμένων δημιουργών. Το αφιέρωμα θα πλαισιώσει μια συζήτηση στρογγυλής τραπέζης.

Ιούνιος 2014: Ντοκιμαντέρ & Κινούμενα Σχέδια (Δημιουργικό Ντοκιμαντέρ)

(Θερινός Κινηματογράφος «Λαΐς»)

   Το αφιέρωμα εξετάζει την εξερεύνηση ενός σχετικά καινούργιου και αμφιλεγόμενου είδους, του animated documentary, ένα υβρίδιο κινουμένων σχεδίων και τεκμηρίωσης. Χάρη στο animation, ο πόλεμος, τα δικαιώματα των παιδιών, ο κοινωνικός αποκλεισμός και άλλα φλέγοντα ζητήματα, γίνονται πιο προσιτά στο κοινό. Στο πλαίσιο αυτό η Αμερικανίδα animator Caroline Leaf, υποψήφια για διάφορα βραβεία - από τα Όσκαρ μέχρι τα Bafta - θα διδάξει ένα τριήμερο workshop με τίτλο Sand & Scratch -μια δημοφιλή τεχνική που ανέπτυξε κατά τη διάρκεια της μακράς καριέρας της.

Σε συνεργασία με το Exile Room.

Οκτώβριος 2014: 8ο Φεστιβάλ Πρωτοποριακού Κινηματογράφου της Αθήνας

   Το καθιερωμένο πια ραντεβού του αθηναϊκού κοινού στην 8^η διοργάνωσή του. Σύντομα θα ανακοινωθούν περισσότερες λεπτομέρειες για το πρόγραμμα και τους συνεργάτες.

_________________________________________________________________________________

Φωτογραφικό υλικό για το 7^ο Φεστιβάλ Πρωτοποριακού Κινηματογράφου της Αθήνας και για τις επόμενες δράσεις της Ταινιοθήκης της Ελλάδος (ΕΣΠΑ 2013-2014), θα βρείτε στα link: 

Φωτογραφικό υλικό (oλόκληρο το folder): http://www.sendspace.com/folder/59tlwz

Yπόλοιπες εκδηλώσεις ΕΣΠΑ: http://www.sendspace.com/folder/4lv535

Νίκος Παπατάκης: http://www.sendspace.com/folder/oaycdo

Επίμονα ταλέντα: http://www.sendspace.com/folder/qxgd9b

Εικόνες της κρίσης: http://www.sendspace.com/folder/vl47s9

Godard: http://www.sendspace.com/folder/1974xq

Kazan: http://www.sendspace.com/folder/0h399e

7ο Φεστιβάλ Πρωτοποριακού Κινφου της ΤΤΕ : http://www.sendspace.com/folder/m4yfek

Eιδικές προβολές: http://www.sendspace.com/folder/fwkhrq

Red Bank: http://www.sendspace.com/folder/w98tfk

Laura Mulvey: http://www.sendspace.com/folder/rnwqy7

Ken Mc Mullen http://www.sendspace.com/folder/lx7lxb

Αφιερώματα: http://www.sendspace.com/folder/56hsmc

Rossellini: http://www.sendspace.com/folder/kbxbwq

Costa: http://www.sendspace.com/folder/ubs5lp

Farocki http://www.sendspace.com/folder/gze3as

ΤΑΙΝΙΟΘΗΚΗ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ

Ιερά Οδός 48 & Μεγάλου Αλεξάνδρου 134-136

(Μετρό Κεραμεικός) 104 35 Αθήνα

Τ. (210) 36 09 695, 36 12 046

F. (210) 3628468

contact@tainiothiki.gr

www.tainiothiki.gr

  http://www.facebook.com/tainiothikigr

Βένια Βέργου
Υπεύθυνη Προβολής, Τύπου, Επικοινωνίας & ΜΜΕ
press@tainiothiki.gr, veniavergou@gmail.com
Τηλ.: 2103612 046, 2103609695 (εσωτ. 0117)

Balkans in the XAOYZ: Μια ιδέα πολλές γέφυρες

Φωτογραφία: Γιώργος Ρουμπιέν (νικήτρια φωτογραφία για το θέμα Νο 5 με τίτλο: "Οι Γέφυρες είναι Άνθρωποι" του φωτογραφικού διαγωνισμού «Ξανασκέψου τις γέφυρες στην Αθήνα»

   Η διήμερη εκδήλωση που διοργάνωσε ο οργανισμός Balkans Beyond Borders (BBB) Balkans in the XAOYZ (4-5 Ιουλίου) και ο Φωτογραφικός Διαγωνισμός «Ξανασκέψου τις γέφυρες στην Αθήνα» που πραματοποιήθηκε μια βδομάδα πριν (29 Ιουνίου) ήταν μια αξέχαστη εμπειρία τόσο για την ομάδα του ΒΒΒ που διοργάνωσε την εκδήλωση όσο και για τους συμμετέχοντες σε αυτή. Γιατί το κοινό δεν ήταν απλά ένα ακροατήριο αλλά ήταν πραγματικοί ενεργοί συμμετέχοντες που με το δικό του τρόπο ο καθένας άφησε το δικό του κομμάτι στην εκδήλωση.

   Το ΒΒΒ διοργανώνει κάθε χρόνο το ομώνυμο φεστιβάλ ταινιών μικρού μήκους ενώ παράλληλα οργανώνει και ποικίλες δράσεις που σκοπό έχουν να φέρουν τους νέους των Βαλκανίων πιο κοντά και να τους κινητοποιήσουν. Σε αυτό το πλαίσιο διοργανώθηκε και η διήμερη εκδήλωση Balkans in the XAOYZ όπου προβλήθηκαν ταινίες μικρού μήκους από το περσινό ΒΒΒ Short Film Festival, το διαβαλκανικό φεστιβάλ ALTcine Action και από τη δημιουργό Ιωσηφίνα Μαρκαριάν, ο Δημήτρης Δημητριάδης παρουσίασε θεατρικά δρώμενα αφορμημένα από τη θεματική της εκδήλωσης που ήταν οι ΓΕΦΥΡΕΣ, η Dj Spery ένωσε το κοινό με τους βαλκανικούς ήχους της, οι φωτογράφοι του διαγωνισμού με τη δουλειά τους προβλημάτισαν και ενθουσίασαν το κοινό και όλοι μαζί περάσαμε δυο αξέχαστες βραδιές με βαλκανική ατμόσφαιρα και διάθεση.

BUREK THE MAN FROM MACEDONIA

   Έχοντας παραβρεθεί σ' αυτή  τη διήμερη εκδήλωση, απεύθυνα μερικές ερωτήσεις προς μέλη της Balkans Beyond Borders οι οποίες μαζί τις απαντήσεις τους παρατίθενται ακολούθως:

1. Τι είναι το φεστιβάλ ταινιών μικρού μήκους του Balkans Beyond Borders, ποιοι οι στόχοι του, και με τι θέματα ασχολείται;

    Η κύρια δραστηριότητα του Balkans Beyond Borders είναι η διοργάνωση του ετήσιου ομώνυμου Φεστιβαλ Ταινιών Μικρού Μήκους που ταξιδεύει στα Βαλκάνια.

   Το Φεστιβαλ έχει πάντα μια συγκεκριμένη θεματική και κάθε χρόνο έχει τη χαρά να ταξιδεύει και να πραγματοποιείται σε μια διαφορετική πόλη των Βαλκανίων. Το ταξίδι του ξεκίνησε το 2010 από το Βελιγράδι της Σερβίας και συνεχίστηκε στην Αθήνα, το 2011,  στα Τίρανα το 2012 και φέτος ετοιμάζεται να πετάξει στη Ρουμανία και συγκεκριμένα στο Βουκουρέστι.

   Κάθε χρόνο, το θέμα του Φεστιβαλ αλλάζει. Συνήθως η έμπνευση έρχεται κατά τη διάρκεια συζητήσεων με το κοινό και τους συμμετέχοντες του εκάστοτε Φεστιβαλ. Ακούμε τους προβληματισμούς των νέων ανθρώπων, αφουγκραζόμαστε τα προβλήματα της εποχής και παρατηρούμε τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά των πόλεων στις οποίες ταξιδεύουμε.

Το 2011,  για παράδειγμα, και δεδομένου ότι το Φεστιβάλ θα πραγματοποιούταν στην Αθήνα, μια πόλη που βίωνε έντονα τη περίοδο αυτή τη παγκόσμια οικονομική κρίση που είχε ξεσπάσει, καταλήξαμε στο θέμα «Who’s afraid of the big bad crises?”  και μάλιστα ο πληθυντικός ήταν για να αφήσει το περιθώριο στους καλλιτέχνες να εκφράσει ο καθένας τη δική του μορφή κρίσης έτσι όπως αυτός τη βιώνει στη καθημερινότητα του ή στη χώρα του.

Στόχος μας είναι να δώσουμε την ευκαιρία στους νέους ανθρώπους να εκφραστούν μέσω της τέχνης. Να θέσουν επί της μεγάλης οθόνης τους προβληματισμούς τους, ζητήματα της καθημερινότητας τους, να αναδείξουν τα ιδιαίτερα πολιτιστικά χαρακτηριστικά του τόπου τους και να συνειδητοποιήσουν μέσω της τέχνης του κινηματογράφου ότι αυτά που μας ενώνουν μπορούν να είναι περισσότερα από αυτά που μας χωρίζουν και ότι όλοι μαζί μπορούμε να δημιουργήσουμε κάτι όμορφο και να χτίσουμε τις δικές μας γέφυρες, εξ ου και το θέμα του φετινού Φεστιβάλ « Reinventing Bridges».

   Κάθε χρόνο το ΒΒΒ μέσα από το Φεστιβάλ και τις δράσεις που αναλαμβάνει, στοχεύει στο να ενισχύσει την συνείδηση των νέων για τους Βαλκάνιους γείτονές τους και να δημιουργήσει μια μεγάλη οικογένεια στην οποία μέσα από την τέχνη θα έχουμε καταφέρει όλοι μαζί να γίνουμε καλύτεροι άνθρωποι και πιο ενσυνείδητοι γείτονες.

2.  Ποιες είναι οι γέφυρες και πώς μπορούμε να τις χτίσουμε;

   Οι γέφυρες είμαστε εμείς, η ιστορία, η τέχνη, οι μνήμες μας, τα βιώματά μας, τα όνειρά μας. Οι γέφυρες ενώνουν εμάς με τους άλλους, την ιδέα με την πράξη, το παρλεθόν με το μέλλον, το ντόπιο με το ξένο, κάθε τι που διαφέρει και κάθε τι που μοιάζει.

   Στόχος της φετινής θεματικής επιλογής για το κεντρικό φεστιβάλ του οργανισμού Balkans Beyond Borders και των εκδηλώσεων που το πλαισιώνουν είναι να προσκαλέσει τους νέους της περιοχής των Βαλκανίων να αναλογιστούν τι μπορεί να αποτελέσει γέφυρα για τους ίδιους και πώς μπορούν οι ίδιοι να δημιουργήσουν τις δικές τους γέφυρες στον τομέα που επιθυμούν να ασχοληθούν.

   Οι λαοί των Βαλκανίων με τις δικές του ιδιαιτερότητες ο καθένας, έχουμε τόσο ομοιότητές όσο και  διαφορές. Πάνω από όλα όμως ανήκουμε στην ίδια γειτονιά και οφείλουμε να ανακαλύψουμε τις γέφυρες που υπάρχουν ανάμεσά μας και να ξαναγνωριστούμε μεταξύ μας. Αυτός είναι και ο στόχος του ΒΒΒ: μέσα από τη δική του μικρού μήκους ταινία ο κάθε δημιουργός να ανακαλύψει και παρουσιάσει τις δικές του γέφυρες: αυτό που ο ίδιος με βάση τα δικά του βιώματα θεωρεί ως γέφυρα.

3.  Ποιες οι επιδιώξεις της εκδήλωσης Balkans in the ΧΑΟΥΖ και ποιο είναι το αποτέλεσμα εκείνο που θα την κάνει να θεωρείται επιτυχημένη;

   Όταν μια ιδέα σου έρχεται στο μυαλό δεν σκέφτεσαι τις επιδιώξεις της ιδέας εκείνης αλλά τις δυνατότητες σου. Σκέφτεσαι απλά το βασικό κονσεπτ και όσο εξελίσσεται η ιδέα σου, προσπαθείς να μην ξεφεύγεις πολύ από αυτές τις βάσεις που μόνος σου όρισες και από της δυνατότητες σου. Κοιτάς ποιους έχεις γύρω σου και σε τι βαθμό θα μπορέσουν να σε βοηθήσουν. Ξεκινάς βάζοντας τη σκέψη και όλη τη θετική σου ενέργεια ενώ ταυτόχρονα και χτίζεις με τους άλλους, και η ιδέα μένει εκεί. Αυτή θα γίνει πραγματικότητα αλλά η ουσία των πραγμάτων είναι το πώς και με ποιους έκανες αυτή την ιδέα πραγματικότητα. Επιδίωξη λοιπόν ήταν να κάνουμε μια ιδέα πραγματικότητα, μια ιδέα να γίνει γέφυρα: ένα φεστιβάλ που ανακατεύει τέχνες, ανθρώπους και αλήθειες και πάνω από όλα να το κάνουμε μαζί. Επιτυχία; το φεστιβάλ έγινε, ήμασταν όλοι εκεί και είμαστε όλοι ακόμα πολύ καλοί φίλοι!! 

4. Ποιες είναι οι προσεχείς δραστηριότητες του Balkans Beyond Borders;

   Μετά από τη διήμερη εκδήλωση Balkans in the Χάουζ- Με εικόνα και ήχο χτίζουμε γέφυρες ανάμεσά μας, ακολουθεί το 4o Φεστιβάλ Ταινιών Μικρού Μήκους Balkans Beyond Borders-Reinventing Bridges που θα πραγματοποιηθεί στο Βουκουρέστι 11-13 Οκτωβρίου 2013. Για 4^η συνεχή χρονιά συνεχίζουμε το ταξίδι του ΒΒΒ στα Βαλκάνια προβάλοντας αξιόλογες ταινίες μικρού μήκους με στόχο να ενισχύσουμε τόσο την κινητικότητα όσο και την κινητοποίηση των νέων.

   Επίσης, τον Οκτώβριο του 2013 το ΒΒΒ θα διοργανώσει ένα εβδομαδιαίο workshop στην Κω με την υποστηριξη του προγράμματος Νέα Γενιά σε Δράση στο οποίο μια ομάδα Ελλήνων και Τούρκων θα βρει τις δικές της γέφυρες και θα δημιουργήσει το δικό της ντοκιμαντέρ.

http://www.balkansbeyondborders.eu/

https://www.facebook.com/pages/Balkans-Beyond-Borders/166887403849

Rembrandt - ο εκπρόσωπος του Ολλανδικού Χρυσού Αιώνα

                                                        αυτοπροσωπογραφία του Ρέμπραντ


   O Rembrandt Harmenszoon van Rijn, ο οποίος έγινε περισσότερο γνωστός με το μικρό του όνομα, ήταν Ολλανδός ζωγράφος και χαλκογράφος. Γεννήθηκε στις 15/07/1606 και πέθανε στις 4 Οκτωβρίου 1669. Θεωρείται γενικά ως ένας από τους σπουδαιότερους ζωγράφους και χαράκτες στην Ευρωπαϊκή τέχνη και ο πιο σημαντικός της Ολλανδικής ιστορίας. Οι συνεισφορές του στην τέχνη ήρθαν σε μια περίοδο μεγάλου πλούτου και πολιτιστικών επιτευγμάτων, που οι ιστορικοί αποκαλούν Ολλανδικό Χρυσό Αιώνα , όταν η ζωγραφική της περιόδου αυτής, αν και από πολλές πλευρές αντίθετη ως προς το στυλ του Μπαρόκ που κυριαρχούσε εκείνη την εποχή στην Ευρώπη, ήταν άκρως παραγωγική και καινοτόμα.

   Κύριο χαρακτηριστικό της τέχνης του Ρέμπραντ ήταν οι αναζητήσεις των εκφραστικών δυνατοτήτων του φωτός , στο οποίο από τα νεανικά του χρόνια κατόρθωσε να δώσει εξαιρετική δύναμη.

   Έχοντας κατακτήσει την επιτυχία στη νεότητά του σαν ζωγράφος πορτραίτων (και οικονομική άνεση χάρη της οποίας είχε δημιουργήσει μια σημαντική συλλογή από έργα τέχνης), τα μεταγενέστερα χρόνια του Ρέμπραντ σημαδεύτηκαν από προσωπική τραγωδία και οικονομικές δυσκολίες. Τα τρία από τα τέσσερα παιδιά του πέθαναν σε μικρή ηλικία, στην περίοδο 1635-1640 ενώ το 1642 πέθανε και η σύζυγός του Σάσκια.Απέμεινε μόνο με τον γιό του Τίτους και την παιδαγωγό του (και αργότερα σύντροφό του) Χέντρικε Στόφελς. Αποσύρθηκε τότε από τον κόσμο και περιόρισε τις επαφές του με τους πολλούς μαθητές του. Τα οικονομικά του προβλήματα, μετά από λίγο καιρό τον ανάγκασαν να αποχωριστεί τη συλλογή του

    Αν και οι γκραβούρες του και οι πίνακές του ήταν δημοφιλείς σε όλη τη διάρκεια της ζωής του, η φήμη του ως καλλιτέχνη παρέμεινε ψηλή και για είκοσι χρόνια δίδαξε πολλούς σημαντικούς Ολλανδούς ζωγράφους. Οι μεγαλύτεροι δημιουργικοί θρίαμβοι του Ρέμπραντ αντιπροσωπεύονται συγκεκριμένα με τα πορτρέτα των σύγχρονών του, τις αυτοπροσωπογραφίες του και τις σκηνές από τη Βίβλο. Οι αυτοπροσωπογραφίες του αποτελούν μια μοναδική και προσωπική βιογραφία, στην οποία ο καλλιτέχνης παρακολούθησε τον εαυτό του χωρίς ματαιοδοξία και με τη μέγιστη δυνατή ειλικρίνεια.

   Στους πίνακες και τα χαρακτικά του έδειξε γνώση κλασσικής εικονογραφίας την οποία διαμόρφωσε διαμόρφωσε έτσι ώστε να ταιριάξει τις απαιτήσεις της δικής του εμπειρίας. Έτσι η απεικόνιση μιας βιβλικής σκηνής ήταν ενημερωμένη με τη γνώση του Ρέμπραντ για το συγκεκριμένο κείμενο, την αφομοίωσή του της κλασσικής σύνθεσης και τις παρατηρήσεις του του Εβραϊκού πληθυσμού του Άμστερνταμ. Εξαιτίας της εμπάθειάς του για την ανθρώπινη κατάσταση, έχει χαρακτηριστεί ως ένας από τους "μεγάλους προφήτες του πολιτισμού".

   Αναμφίβολα το πιο γνωστό έργο του Ρέμπραντ αποτελεί ο πίνακας "Ο Λόχος Πολιτοφυλακής του Λοχαγού Frans Banning Cocq" τον οποίο ζωγράφισε στην περίοδο 1640-42.

   Ο πίνακας έγινε γνωστός με την ονομασία "Νυχτερινή Περίπολος", ονομασία που του αποδόθηκε το 18ο αιώνα, γιατί σε εκείνη την περίοδο ήταν τόσο ξεθωριασμένος και παραμορφωμένος  από το χρόνο, που ήταν σχεδόν δυσδιάκριτος και έμοιαζε αρκετά με νυχτερινή σκηνή. Μετά τον καθαρισμό του διαπιστώθηκε ότι η δράση του εκτυλισσόταν στη διάρκεια της ημέρας: επρόκειτο για μια ομάδα σωματοφυλάκων που έβγαιναν από μια ζοφερή αυλή στο εκτυφλωτικό φως του ήλιου.

   Ο πίνακας αυτός θεωρείται ως αριστούργημα των αρχών της ωριμότητας του Ρέμπραντ. Στο έργο αυτό καθόρισε τον δραματικό ρόλο του φωτός, αναπτύσσοντας τις αναζητήσεις που είχε αρχίσει σε μερικές παλιότερες χαλκογραφίες του. 

   Για τον Ρέμπραντ έχουν υπάρξει ταινίες που ασχολούνται με τη ζωή και το έργο του αλλά και ταινίες που κάνουν αναφορά σε αυτά.

     Το 1936 έχουμε την βρετανική ταινία Rembrandt σε σκηνοθεσία και παραγωγή του Αλεξάντερ Κόρντα, σε σενάριο των June Head and Lajos Biró, από μια ιστορία του Carl Zuckmayer. Η μουσική της ταινίας ήταν του Geoffrey Toye και η φωτογραφία του Georges Périnal. Στο ρόλο του ζωγράφου εμφανιζόταν ο Charles Laughton. Στην ταινία εμφανιζόταν και η Elsa Lanchester, σύζυγος του Charles Laughton στο ρόλο της Hendrickje Stoffels, της υπηρέτριας του ζωγράφου η οποία αργότερα έγινε και ερωμένη του.

Rembrandt (1936) full movie

ολόκληρη η ταινία του 1936 (αγγλικά άνευ υποτίτλων)

   Η επόμενη κινηματογραφική μεταφορά για τον Ρέμπραντ είναι μια γερμανική ταινία του 1942 (ο τίτλος αυτής Ρέμπραντ) σε σκηνοθεσία Hans Steinhoff  με τον Ewald Balser στο ρόλο του ζωγράφου.

   Το ντοκυμαντέρ μικρού μήκους Rembrandt: A Self-Portrait (1954) σε παραγωγή Morrie Roizman, έλαβε υποψηφιότητα για Όσκαρ καλύτερου μικρού μήκους ντοκυμαντέρ.

   Ακολουθεί η ταινία Rembrandt fecit 1669 (1977) σε σκηνοθεσία Jos Stelling με τον Frans Stelling στο ρόλο του νεαρού Ρέμπραντ και τον Ton de Koff στο ρόλο του γέροντα Ρέμπραντ. Η ταινία ασχολείται με τον τελευταίο χρόνο της ζωής του ζωγράφου, όπου ζωγράφισε μια σειρά από αυτοπροσωπογραφίες που τον δείχνουν σε μια σκοτεινή, μοναχική κατάσταση του μυαλού.

Rembrandt fecit 1669 (1977) - trailer

   Το 1999 έχουμε την ταινία Ρέμπραντ σε σκηνοθεσία Τσαρλς Μάττον, με τον Κλάους Μαρία Μπραντάουερ στο ρόλο του ζωγράφου.

Rembrandt (le film-1999)

(γαλλικά με αραβικούς υποτίτλους)

   Το 2007 έχουμε την ταινία Nightwatching σε σενάριο και σκηνοθεσία Πήτερ Γκρηναγουέι, η οποία ασχολείται με την ζωή του καλλιτέχνη αλλά περισσότερο για το πώς δημιουργήθηκε ο πίνακας "Νυχτερινή Περίπολος", ο πιο διάσημος πίνακάς του. Στο ρόλο του ζωγράφου ο Μάρτιν Φρήμαν. Η ταινία αποτέλεσε την πρώτη από μια σειρά ταινιών μεγάλου μήκους του Γκρηναγουέι σχετικά με τους Ολλανδούς δασκάλους.

Nightwatching (Trailer)

    Στην ταινία The Missing Rembrandt (1932) σε σκηνοθεσία Leslie S. Hiscott, ο Σέρλοκ Χολμς είναι στα ίχνη ενός χαμένου πίνακα του Ρέμπραντ που έκλεψε ένας ναρκομανής καλλιτέχνης (η ταινία θεωρείται χαμένη).

   Στην ταινία Πάθος (1982) του Ζαν Λυκ Γκοντάρ έχουμε αναπαράσταση του πίνακα "Νυχτερινή Περίπολος" από ζωντανούς ηθοποιούς

http://www.youtube.com/watch?v=2Y6EU1U5KW0

   Η ταινία Ρέμπραντ (2003) σε σκηνοθεσία Jannik Johansen αποτελεί μια δανέζικη ταινία το θέμα της οποίας είναι ένας πατέρας με το γιο του που κατά λάθος κλέβουν ένα πίνακα του Ρέμπραντ. 

   Η ταινία Rembrandt's J'Accuse (2008) σε σκηνοθεσία Πήτερ Γκρηναγουέι αποτελεί ένα ολλανδο-γερμανο-φινλανδικό ντοκυμαντέρ όπου γίνεται κριτική της οπτικής αγραμματοσύνης που επικρατεί σήμερα μέσω μιας εγκληματολογικής έρευνας του πίνακα "Νυχτερινή Περίπολος" του Ρέμπραντ. Ο Γκρηναγουέι εξηγεί τη συνωμοσία σχετικά με ένα φόνο και τα κίνητρα όλων των χαρακτήρων της που συνωμότησαν στο φόνο για το προσωπικό του όφελος ο καθένας. Στην ταινία χρησιμοποιείται το μεγαλύτερο μέρος των ηθοποιών που είχε χρησιμοποιηθεί και στην "Νυχτερινή Περίπολο" που είχε κάνει ο σκηνοθέτης ένα χρόνο πριν.

https://youtu.be/DKDMSuEXB88 (απόσπασμα)

Πηγές:

http://en.wikipedia.org/wiki/Rembrandt

Εγκυκλοπαίδεια Δομή τόμος 25 σελ 238-240

http://en.wikipedia.org/wiki/The_Night_Watch

http://en.wikipedia.org/wiki/Rembrandt_(1936_film)

http://en.wikipedia.org/wiki/Rembrandt_(1942_film)

http://en.wikipedia.org/wiki/Rembrandt:_A_Self-Portrait

http://en.wikipedia.org/wiki/Rembrandt_fecit_1669

http://www.imdb.com/title/tt0076613/?ref_=fn_al_tt_5

http://www.imdb.com/title/tt0023231/?ref_=fn_al_tt_8

http://www.imdb.com/title/tt0163180/?ref_=fn_al_tt_3

http://en.wikipedia.org/wiki/The_Missing_Rembrandt

http://en.wikipedia.org/wiki/Stealing_Rembrandt

http://en.wikipedia.org/wiki/Nightwatching

http://en.wikipedia.org/wiki/Rembrandt%27s_J%27Accuse

http://www.imdb.com/title/tt1303889/plotsummary?ref_=tt_ov_pl